Laureatki i nominowani do 9. edycji Nagrody im. dr. Karola Jakubowicza

Pięć publikacji o mediach i demokracji zostało nominowanych do tegorocznej edycji Nagrody im. dr. Karola Jakubowicza. Laureatką Nagrody została prof. Natalie Fenton (Goldsmiths, University of London) za monografię Democratic Delusions: How the Media Hollows Out Democracy and What We Can Do About It (Polity, 2025). Nagrodę specjalną przyznano Sylwii Czubkowskiej za książkę Bóg techy. Jak wielkie firmy technologiczne przejmują władzę nad Polską i światem (Wydawnictwo Znak, 2025).

Podczas posiedzenia w dniu 30 marca 2026 roku, Kapituła Nagrody dokonała oceny publikacji zgłoszonych do tegorocznej edycji konkursu o Nagrodę im. dr. Karola Jakubowicza. Monografie oraz artykuły naukowe wpisujące się w badania mediów i demokracji były zgłaszane przez członkinie i członków Kapituły, redaktorów i stałych współpracowników redakcji „Central European Journal of Communication”, członków zarządu sieci badawczej the International Association of Public Service Media Researchers (IAPMR) oraz laureatów Nagrody z poprzednich edycji. Każdej z uprawnionych osób przysługiwało prawo zgłoszenia maksymalnie 2 publikacji.

Kapituła Nagrody dokonała oceny zgodnie z kryteriami:

1. oryginalności i poprawności metodologicznej, 
2. znaczenia dla rozwoju badań mediów i demokracji, 
3. oraz potencjału dla polityki medialnej i oddziaływania na świadomość społeczną.

W 2026 roku Nagrodę im. dr. Karola Jakubowicza otrzymała:

Natalie Fenton za monografię Democratic Delusions: How the Media Hollows Out Democracy and What We Can Do About It (Polity, 2025). za interdyscyplinarną i krytyczną analizę relacji między systemami medialnymi a współczesną demokracją; w publikacji podważono dominujące założenia dotyczące roli mediów w demokracji oraz zaproponowano alternatywne modele organizacji i własności mediów, w tym koncepcję „media commons”, wskazując kierunki reform instytucjonalnych i polityk medialnych.

Prof. Natalie Fenton jest profesorką nauk o mediach i komunikacji w Goldsmiths, University of London oraz współkierowniczką Centre for the Study of Global Media and Democracy. Jej badania koncentrują się na relacjach między mediami, demokracją i zmianą społeczną, ze szczególnym uwzględnieniem polityki medialnej, dziennikarstwa oraz reform systemów medialnych. Jest autorką licznych publikacji w tym obszarze oraz współzałożycielką Media Reform Coalition.

Do Nagrody im. dr. Karola Jakubowicza w 2026 roku nominowani byli także: 

	Péter Bajomi-Lázár & Dalma Boldog (2026). Journalism Ethics in Eastern Europe. Anthem Press. za pogłębioną i oryginalną analizę wyzwań etycznych dziennikarstwa w krajach Europy Wschodniej, osadzoną w kontekście transformacji systemów medialnych; publikacja łączy refleksję teoretyczną z perspektywą porównawczą, wskazując na znaczenie standardów etycznych dla funkcjonowania demokracji i ochrony praw podstawowych.
	Nico Carpentier & Jeffrey Wimmer (2025). Democracy and Media in Europe: A Discursive-Material Approach. Taylor & Francis. za oryginalny wkład teoretyczny w badania nad relacjami między mediami a demokracją poprzez połączenie perspektywy dyskursywnej i materialnej; publikacja oferuje spójne ramy analityczne do badania roli infrastruktury komunikacyjnej w kształtowaniu pluralizmu, partycypacji i odporności demokracji.
	Filip Trbojević, Peter Berglez, Dina Vozab, Mart Ots & Zrinjka Peruško (2025). Quality of Journalism and Media Freedom in Europe: The fsQCA Approach. Central European Journal of Communication, 18(1(39)), 29–50. https://doi.org/10.51480/1899-5101.18.1(39).686 za komparatystyczną analizę relacji między jakością dziennikarstwa a poziomem wolności mediów w Europie z wykorzystaniem metody fsQCA; publikacja identyfikuje kluczowe uwarunkowania strukturalne sprzyjające wolności mediów oraz wskazuje nowe kierunki badań nad polityką medialną i profesjonalizmem dziennikarskim.
	Marína Urbániková, Klára Smejkal, Iveta Jansová & Lenka Waschková Císařová (2026). Reimagining Public Service Media: Navigating Change and Exploring Public Consensus in the Czech Republic. Routledge. za empiryczne badanie roli mediów publicznych z perspektywy różnych grup interesariuszy oraz próbę redefinicji ich wartości publicznej; publikacja wnosi istotny wkład do debaty o przyszłości mediów publicznych i ich znaczeniu dla funkcjonowania demokracji.

Kapituła Nagrody przyznała również nagrodę specjalną Sylwii Czubkowskiej za książkę Bóg techy. Jak wielkie firmy technologiczne przejmują władzę nad Polską i światem (Wydawnictwo Znak, 2025), wyróżnioną za wnikliwą analizę wpływu globalnych korporacji technologicznych na gospodarkę, politykę oraz procesy demokratyczne. Publikacja ukazuje mechanizmy koncentracji władzy w rękach cyfrowych monopolistów oraz ich konsekwencje dla prywatności użytkowników, przejrzystości życia publicznego i funkcjonowania demokracji.

Sylwia Czubkowska jest wieloletnią dziennikarką ekonomiczną i technologiczną, związaną m.in. z Gazetą Wyborczą, Dziennikiem Gazetą Prawną i Przekrojem. Współprowadzi podcast Techstorie w radiu TOK FM oraz jest twórczynią magazynu Spider’sWeb+. Jest autorką książek, w tym Chińczycy trzymają nas mocno (2022) oraz Bóg Techy (2025), wielokrotnie nominowaną i nagradzaną w konkursach dziennikarskich.

Uroczystość wręczenia nagrody oraz nagrody specjalnej odbędzie się 18 maja 2026 r. podczas międzynarodowej konferencji naukowej Deliberative Format of Election Campaigns: Interventions and Institutionalisation, która będzie miała miejsce w budynku Wydziału Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego (ul. Karowa 18, sala 18).

Laureatkom oraz nominowanym serdecznie gratulujemy!

Dagmara Sidyk-Furman i Michał Głowacki